Nếu đang phân vân “vàng vậy đã phải đi viện chưa?” — hãy đi. Khám sớm rẻ và an toàn hơn chờ đến lúc phải thay máu. Trung bình mỗi tuần Bệnh viện Nhi Trung ương vẫn nhận 1–2 ca vàng da nặng phải thay máu, thường ở nơi phát hiện muộn.
Đưa bé đi khám ngay khi
- Vàng da trong 24 giờ đầu, hoặc rõ trong 48 giờ sau sinh.
- Vàng tăng nhanh, lan bụng, đùi, tay chân, lòng bàn tay / chân.
- Bú kém, bỏ bú, không tăng cân.
- Ngủ li bì, khó đánh thức, nhược cơ.
- Khóc thét, gồng cứng, co giật, sốt hoặc hạ thân nhiệt, khó thở.
- Vàng da kéo dài trên 15 ngày (Bệnh viện Nhi Trung ương coi là bất thường, cần chuyên khoa — trẻ dưới 4 tuần khám sơ sinh, lớn hơn có thể cần gan mật).
Vì sao “nhìn mắt” không đủ?
Ngưỡng chiếu đèn của AAP 2022 phụ thuộc tuổi tính bằng giờ, tuổi thai và yếu tố nguy cơ (non dưới 38 tuần, tan máu, G6PD, nhiễm trùng, albumin thấp, bé không ổn 24 giờ qua). Cùng một mức “vàng”, bé 36 tuần 36 giờ tuổi khác hẳn bé 40 tuần ngày thứ 5. Bé dưới 24 giờ đã đủ ngưỡng chiếu thường phải tìm nguyên nhân tan máu — không mang về nhà tự chiếu.
Vì vậy: xét nghiệm bilirubin khi bác sĩ yêu cầu. Không tự so với con nhà hàng xóm.
Chiếu đèn tại nhà không thay thế cấp cứu
Thuê đèn khi bác sĩ đã kết luận vàng da gián tiếp, bé ổn, có lịch theo dõi. Máy 2 mặt giúp điều trị đúng kỹ thuật hơn đèn một phía, nhưng không phải buồng cấp cứu.
Thay máu, chiếu tăng cường khi bilirubin sát ngưỡng nguy hiểm, vàng da nhân — chỉ làm ở bệnh viện có sơ sinh.
Việc không nên làm khi chờ khám
- Phơi nắng, tắm nắng “cho mau hết vàng”.
- Nghe thuốc nam, nước sắc, tự ngưng sữa mẹ khi chưa có chỉ định.
- Để bé trong phòng tối rồi kết luận “không vàng”. Hãy xem dưới ánh sáng ngày 1–2 phút mỗi ngày, kể cả mùa đông khi quấn ủ kín.
Cho bú nhiều, tái khám đúng hẹn 3–5 ngày sau sinh, và nhắn Zalo Thanh Tâm hoặc Tuyết Vũ khi bác sĩ đã cho chiếu đèn tại nhà và cần giao máy.
Nguồn tham khảo
- BS Trần Thị Lý, Bệnh viện Nhi Trung ương — vàng da 1–2 ngày đầu, 48 giờ, tái khám 3–5 ngày, không tắm nắng.
- Bệnh viện Nhi Trung ương, Vàng da kéo dài ở trẻ nhỏ — vàng trên 15 ngày cần đánh giá chuyên khoa.
- Bệnh viện Hùng Vương và Bệnh viện Sản Nhi Vĩnh Phúc — danh sách dấu hiệu nguy hiểm; không phơi nắng.
- AAP 2022 — ngưỡng chiếu / thay máu theo giờ tuổi, tuổi thai và yếu tố độc thần kinh; trẻ dưới 24 giờ đã trên ngưỡng chiếu thường nghi tan máu.
Bài viết giúp ba mẹ hiểu đúng trước khi dùng đèn. Chỉ định chiếu, thời gian chiếu và khi nào ngưng do bác sĩ quyết định sau khi khám / xét nghiệm bilirubin.
Bài khác
Để lại thông tin